# Indexering van verkoopprijzen bij de WOZ: hoe werkt het?

> Hoe rekent de gemeente verkoopprijzen terug naar 1 januari 2026? Uitleg over indexering in je WOZ-taxatieverslag, met rekenvoorbeeld en CBS-check.

Bron: https://kloptmijnwoz.nl/kennisbank/indexering-verkoopprijzen-woz
Bijgewerkt: 2026-10-16
Uitgever: Klopt mijn WOZ (kloptmijnwoz.nl)

**Kort antwoord:** Indexeren betekent dat de gemeente de verkoopprijs van een referentiewoning omrekent naar het prijspeil op de waardepeildatum, voor de WOZ 2027 is dat 1 januari 2026. Bij stijgende prijzen gaat een verkoop van vóór die datum omhoog en een verkoop van erna omlaag. De percentages komen uit de marktanalyse van de gemeente; je kunt ze opvragen en zelf naast de prijsindex van het CBS leggen.

## Waarom rekent de gemeente verkoopprijzen om?

Je WOZ-waarde is de waarde op de [waardepeildatum](https://kloptmijnwoz.nl/kennisbank/waardepeildatum) (art. 18 Wet WOZ). Voor belastingjaar 2027 is dat 1 januari 2026. Maar op precies die dag worden bijna geen woningen verkocht. De gemeente gebruikt dus verkopen van de maanden ervoor en erna. Omdat de prijzen in die tijd veranderen, rekent ze elke verkoopprijs om naar het prijspeil van 1 januari 2026. Dat heet indexeren of herleiden.

Een verkoop uit de zomer van 2025 gaat bij een stijgende markt omhoog. Een verkoop uit het voorjaar van 2026 gaat juist omlaag. Daalden de prijzen, dan is het andersom.

De Waarderingskamer wil niet dat het lijkt alsof je WOZ-waarde simpelweg een geïndexeerde vorige waarde is. Indexeren is één stap in de vergelijking met verkochte woningen, geen vervanging ervan.

## Hoe bepaalt de gemeente de percentages?

Uit haar eigen marktanalyse. De gemeente zet verkoopprijzen af tegen de WOZ-waarden van dezelfde woningen. Zo ziet ze hoe de prijzen zich ontwikkelen per soort woning en per gebied. Op basis daarvan beslist ze of een verkoop gecorrigeerd moet worden en met hoeveel (Vraagbaak waardebepaling, hoofdstuk 3).

Hoe fijn dat gebeurt, verschilt per gemeente. Twee voorbeelden uit verantwoordingsdocumenten voor 2026 (waardepeildatum 1 januari 2025):

- **Zaanstad** beoordeelt de verkopen uit het jaar vóór de waardepeildatum en het halfjaar erna. Het analyseert de marktontwikkeling voor de hele gemeente en, waar genoeg verkopen zijn, per marktsegment: vrijstaand en twee-onder-een-kap, rijwoningen en etagewoningen.
- **Horst aan de Maas** indexeert elk verkoopcijfer naar de waardepeildatum en rekent vanaf de datum van het (voorlopig) koopcontract. Het percentage is gebaseerd op regionale marktcijfers, samen met Venray. Het keek naar verkopen van 1 januari 2024 tot 1 juli 2025.

Zoek het verantwoordingsdocument van je eigen gemeente of belastingsamenwerking op. Daar staat vaak in hoe zij indexeert.

## Welke datum telt: koopakte of overdracht?

De Waarderingskamer gaat in beginsel uit van de markt op de dag dat de koopovereenkomst is gesloten. Ligt de overdracht bij de notaris binnen drie maanden daarna, dan kan de gemeente de koopprijs als uitgangspunt nemen. Zit er meer tijd tussen en is de markt intussen veranderd, dan moet ze daarvoor corrigeren en dat vastleggen.

Op het taxatieverslag staat vaak de transportdatum, omdat die openbaar en controleerbaar is. De koopovereenkomst is eerder getekend. Bij een referentie met een lange periode tussen koop en overdracht kun je vragen van welke datum de gemeente is uitgegaan.

## Wat zie je in het taxatieverslag?

Vanaf belastingjaar 2027 staan bij elke referentiewoning in elk geval (bijlage 4 bij de Uitvoeringsregeling instructie waardebepaling Wet WOZ, Stcrt. 2025, 40255):

- de kenmerken van de woning zoals die waren op de verkoopdatum;
- de verkoopdatum;
- de verkoopprijs;
- de geïndexeerde, gecorrigeerde verkoopprijs.

Let op die laatste kolom. Daarin zitten twee stappen samen: het omrekenen naar 1 januari 2026 en de correctie voor verschillen met jouw woning, zoals grootte, onderhoud of ligging. Uit het verslag zie je dus niet welk deel indexering is. Wil je dat weten, dan moet je de percentages opvragen.

## Hoe ver van 1 januari 2026 mag een verkoop liggen?

Daar staat geen vaste termijn voor in de wet. De Waarderingskamer spreekt van verkopen "rond de waardepeildatum". Ze kijkt of een verkoop dicht bij die datum ligt en of de markt in de tussentijd flink is veranderd. Bij de vraag of er genoeg vergelijkbare verkopen zijn om de waarde te onderbouwen, kijkt de Vraagbaak naar een periode van circa anderhalf tot twee jaar.

De vuistregel: hoe verder een verkoop van de peildatum af ligt, hoe meer de uitkomst afhangt van het indexpercentage. Een verkoop uit december 2025 zegt meer over 1 januari 2026 dan een verkoop uit begin 2025. Staan er vooral oude verkopen op je verslag terwijl er in je buurt recentere vergelijkbare woningen zijn verkocht, dan is dat een punt voor je bezwaar. Hoe je de andere kenmerken van een referentie controleert, lees je in [referentiewoningen controleren](https://kloptmijnwoz.nl/kennisbank/referentiewoningen-controleren).

## Kun je de indexering opvragen?

Ja. Je hebt recht op een afschrift van de gegevens die aan je WOZ-waarde ten grondslag liggen (art. 40 lid 2 Wet WOZ). De Waarderingskamer noemt daarbij uitdrukkelijk de percentages waarmee de verkoopprijzen van vergelijkingsobjecten naar de waardepeildatum zijn herleid (Vraagbaak waardevaststelling, par. 6.4). De Hoge Raad oordeelde op 10 april 2026 dat de gebruikte indexeringspercentages onder art. 40 lid 2 vallen, maar de onderbouwing van die percentages niet (ECLI:NL:HR:2026:567).

Vraag dus concreet om "de indexeringspercentages waarmee de verkoopprijzen van de referentieobjecten in mijn taxatieverslag naar 1 januari 2026 zijn herleid". Een voorbeeldverzoek staat in [taxatieverslag opvragen](https://kloptmijnwoz.nl/kennisbank/taxatieverslag-opvragen).

## Hoe controleer je het zelf met de CBS-index?

Het CBS publiceert samen met het Kadaster elke maand de prijsindex van bestaande koopwoningen voor heel Nederland (StatLine-tabel 85773NED). Per kwartaal zijn er ook reeksen per provincie, landsdeel, de vier grote steden, COROP-gebied en per woningtype. De Waarderingskamer verwijst zelf naar deze index als je de prijsontwikkeling per periode wilt zien.

Zo reken je:

1. Zoek het indexcijfer van de maand waarin de referentie is verkocht.
2. Zoek het indexcijfer van januari 2026.
3. Deel het tweede door het eerste en vermenigvuldig met de verkoopprijs.

Houd rekening met de grenzen van deze check. Het CBS rekent met de datum van overdracht. De maandcijfers zijn landelijk, en de cijfers per regio en woningtype zijn er alleen per kwartaal. De analyse van je gemeente is lokaler. Een verschil van een of twee procent zegt daarom weinig. Een groot verschil, of een correctie de verkeerde kant op, is wel een reden om door te vragen.

Prijzen lopen ook niet in een rechte lijn. Volgens het CBS waren bestaande koopwoningen in december 2025 0,9 procent goedkoper dan in november, terwijl ze over het hele jaar stegen. Rekent je gemeente met een vast percentage per maand, dan kan dat bij zo'n schommeling net verkeerd uitpakken.

### Rekenvoorbeeld (verzonnen cijfers)

Stel, in je taxatieverslag staan twee tussenwoningen in je straat:

| Referentie | Verkocht | Verkoopprijs | Indexering gemeente | Na indexering |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| A | september 2025 | € 380.000 | +6,0% | € 402.800 |
| B | maart 2026 | € 410.000 | -1,5% | € 403.850 |

Stel dat de CBS-index 150,0 was in september 2025, 152,0 in januari 2026 en 154,0 in maart 2026.

- Voor A kom je dan op € 380.000 × 152,0 / 150,0 = € 385.067. Dat is ongeveer € 17.700 lager dan de gemeente. Een stijging van 6 procent in vier maanden past niet bij een index die 1,3 procent steeg. Hier zou je om de percentages vragen.
- Voor B kom je op € 410.000 × 152,0 / 154,0 = € 404.675. Dat scheelt ruim € 800 met de gemeente. Dat valt binnen de onzekerheid van zo'n check en is geen bezwaargrond.

Zou de gemeente referentie B omhoog hebben geïndexeerd terwijl de markt na 1 januari 2026 steeg, dan is dat een duidelijke fout: een verkoop van na de peildatum hoort dan omlaag.

Je kunt je referenties ook met de [referentie-check](https://kloptmijnwoz.nl/tools/referentie-check) naast je eigen woning zetten.

## Wanneer is indexering een bezwaargrond?

De gemeente moet aannemelijk maken dat je WOZ-waarde niet te hoog is (Vraagbaak waardevaststelling, hoofdstuk 12). Daar hoort bij dat haar referenties goed naar de peildatum zijn omgerekend. Je hebt een concreet punt als:

- een verkoop van na de peildatum in een stijgende markt omhoog is gecorrigeerd, of een verkoop van ervoor omlaag;
- het percentage ver afwijkt van de CBS-index voor die periode, zonder dat de gemeente uitlegt waarom haar markt anders liep;
- je verslag vooral verkopen ver van 1 januari 2026 gebruikt terwijl er vergelijkbare verkopen dichter bij de peildatum zijn;
- de gemeente de percentages niet geeft terwijl je er specifiek om vroeg (art. 40 lid 2 Wet WOZ).

Dat zo'n punt kan slagen, laat een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 7 april 2026 zien. De gemeente had over twee jaar een gelijkmatige stijging aangenomen, als een rechte lijn, van ongeveer 21 procent per jaar. De gemeente kon niet uitleggen waarom dat zoveel hoger was dan de stijging van ongeveer 10 procent in de regio. Het hof verlaagde de WOZ-waarde van € 365.000 naar € 329.000.

Een klein verschil met jouw eigen berekening is op zich meestal niet genoeg. Combineer het met andere punten, zoals verschillen in grootte of onderhoud van de referenties.

## Veelgestelde vragen

### Mag de gemeente woningen die na 1 januari 2026 zijn verkocht gebruiken voor de WOZ 2027?

Ja. De gemeente kijkt naar verkopen rond de waardepeildatum, dus ook van daarna. Ze moet de verkoopprijs dan terugrekenen naar het prijspeil van 1 januari 2026.

### Hoe ver voor of na de waardepeildatum mag een referentiewoning verkocht zijn?

Daar is geen vaste wettelijke termijn voor. Hoe verder de verkoop van de peildatum af ligt, hoe meer de waarde afhangt van de indexering en hoe minder zeker de vergelijking is. Zijn er vergelijkbare verkopen dichter bij 1 januari 2026, dan kun je daar in je bezwaar op wijzen.

### Kan ik de indexeringspercentages van de gemeente opvragen?

Ja, dat zijn gegevens die aan je WOZ-waarde ten grondslag liggen (art. 40 lid 2 Wet WOZ). Vraag er specifiek om. De gemeente hoeft wel niet uit te leggen hoe ze die percentages heeft berekend (HR 10 april 2026, ECLI:NL:HR:2026:567).

### Is een verschil met de CBS-prijsindex genoeg voor een bezwaar?

Meestal niet als het om een paar procent gaat, want de gemeente rekent met lokalere cijfers. Een groot verschil of een correctie de verkeerde kant op is wel een reden om de percentages op te vragen en er een bezwaarpunt van te maken.

## Bronnen

- [Wet WOZ, art. 18 (waardepeildatum en toestandspeildatum)](https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0007119&artikel=18)
- [Uitvoeringsregeling instructie waardebepaling Wet WOZ, art. 6a en bijlage 4, onderdeel 1 (referentieobjecten in het taxatieverslag)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0007165)
- [Wijziging Uitvoeringsregeling instructie waardebepaling Wet WOZ (taxatieverslag), Stcrt. 2025, 40255](https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2025-40255.html)
- [Waarderingskamer, Vraagbaak waardebepaling: hoofdstuk 3 Marktanalyse (koopdatum, transportdatum en waardepeildatum)](https://www.waarderingskamer.nl/voor-gemeenten/hulpmiddelen/vraagbaak-waardebepaling-wet-woz/hoofdstuk-3-marktanalyse)
- [Waarderingskamer, Vraagbaak waardevaststelling: hoofdstuk 6 Onderbouwing WOZ-waarde](https://www.waarderingskamer.nl/voor-gemeenten/hulpmiddelen/vraagbaak-waardevastelling-wet-woz/hoofdstuk-6-onderbouwing-woz-waarde)
- [Waarderingskamer, Vraagbaak waardevaststelling: hoofdstuk 12 Beroep, hoger beroep en cassatie (bewijslast)](https://www.waarderingskamer.nl/voor-gemeenten/hulpmiddelen/vraagbaak-waardevastelling-wet-woz/hoofdstuk-12-beroep-hoger-beroep-en-cassatie)
- [Waarderingskamer: vragen en antwoorden webinar nieuwe Waarderingsinstructie (29 januari 2026)](https://www.waarderingskamer.nl/documenten/03.-Voor-gemeenten/05.-Vakbekwaamheid/Webinars/2026/QA-webinar-nieuwe-Waarderingsinstructie.pdf)
- [Wet WOZ, art. 40 lid 2 (afschrift van de gegevens achter de waarde)](https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0007119&artikel=40)
- [Hoge Raad 10 april 2026, ECLI:NL:HR:2026:567 (indexeringspercentages vallen onder art. 40 lid 2 Wet WOZ, de onderbouwing daarvan niet)](https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:HR:2026:567)
- [Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 7 mei 2024, ECLI:NL:GHARL:2024:3213 (onderbouwing indexeringspercentages valt buiten art. 40 lid 2)](https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:GHARL:2024:3213)
- [Gerechtshof Amsterdam 7 april 2026, ECLI:NL:GHAMS:2026:1131 (indexering als rechte lijn, WOZ-waarde verlaagd)](https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:GHAMS:2026:1131)
- [Gemeente Zaanstad: verantwoordingsdocument WOZ-taxaties 2026 (par. 4.2 permanente marktanalyse)](https://www.waarderingskamer.nl/documenten/03.-Voor-gemeenten/01.-Interactie/Verantwoordingsdocument-2026/Verantwoordingsdocument-WOZ-Taxaties-Zaanstad.pdf)
- [Gemeente Horst aan de Maas: verantwoordingsdocument herwaardering 2026 (par. 4.1 en 4.2 indexering)](https://www.waarderingskamer.nl/documenten/03.-Voor-gemeenten/01.-Interactie/Verantwoordingsdocument-2026/Verantwoordingsdocument-Horst-aan-de-Maas-2026.pdf)
- [CBS StatLine: bestaande koopwoningen; verkoopprijzen prijsindex 2020=100 (per maand)](https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/85773NED)
- [CBS StatLine: bestaande koopwoningen; verkoopprijzen, prijsindex 2020=100, regio (per kwartaal)](https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/85792NED)
- [CBS: onderzoeksomschrijving Prijsindex Bestaande Koopwoningen (PBK) 2020=100](https://www.cbs.nl/nl-nl/onze-diensten/methoden/onderzoeksomschrijvingen/korte-onderzoeksomschrijvingen/prijsindex-bestaande-koopwoningen--pbk---2020-100)
- [CBS: koopwoningen in december bijna 6 procent duurder dan jaar eerder (22 januari 2026)](https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/04/koopwoningen-in-december-bijna-6-procent-duurder-dan-jaar-eerder)
- [Waarderingskamer: marktontwikkeling woningen](https://www.waarderingskamer.nl/over-ons/woz-in-cijfers/marktontwikkeling)

---

Controleer je eigen WOZ-beschikking gratis op https://kloptmijnwoz.nl/check.