Heb je een laag inkomen en een eigen huis, dan kom je meestal niet in aanmerking voor kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. De reden is overwaarde: is je WOZ-waarde hoger dan je hypotheek, dan telt het verschil als vermogen. Een nieuw onderzoek voor het ministerie van Binnenlandse Zaken verandert daar niets aan. Het kijkt alleen naar een hogere grens voor spaargeld, en daar hebben vooral huurders iets aan.
Wat is er gebeurd
Minister Heerma van Binnenlandse Zaken stuurde op 14 september 2026, mede namens de minister van Infrastructuur en Waterstaat, het rapport "Onderzoek vermogensnormen kwijtschelding lokale belastingen" naar de Tweede Kamer. Het rapport is van 11 augustus 2026 en werd op 28 september gepubliceerd als Kamerstuk 24515, nr. 846. Het onderzoek volgt op een motie van de Kamerleden Palmen en Mohandis uit april 2024. Die wilden de vermogensgrens voor kwijtschelding gelijktrekken met die in de bijstand. Een kabinetsreactie volgt uiterlijk in december 2026.
De belangrijkste uitkomsten:
- Gemeenten en waterschappen mogen nu maximaal € 2.000 extra aan geld op de bank toestaan bij kwijtschelding. Slechts 24 van de 342 gemeenten doen dat volgens het onderzoek niet. Van de 21 waterschappen passen er 17 het toe.
- De onderzoekers rekenden een verhoging naar € 12.000 door. Het aandeel huishoudens dat in aanmerking komt voor kwijtschelding stijgt dan van ongeveer 3,2 naar 4,4 procent. Dat zijn zo'n 101.000 huishoudens extra.
- Volledig gelijktrekken met de bijstand kan volgens het rapport niet precies, omdat beide regelingen vermogen anders definiëren.
Wat betekent dit voor jou als huiseigenaar
In de bijstand telt het vermogen in je eigen huis niet mee voor het recht op bijstand. Zit er meer dan € 65.500 in, dan krijg je de bijstand voor het meerdere als lening. Bij kwijtschelding van lokale belastingen wordt de overwaarde volledig als vermogen gerekend. Van overwaarde is sprake als de WOZ-waarde op 1 januari hoger is dan de hypotheekschuld op dat moment.
Volgens CBS-gegevens in het rapport heeft ongeveer 97 procent van de huishoudens met een eigen woning overwaarde. Die huishoudens komen in de praktijk niet in aanmerking voor kwijtschelding. De onderzoekers lieten huiseigenaren, en daarmee kwijtschelding van de OZB, daarom buiten hun berekeningen. Een hogere spaargrens helpt vooral bij de afvalstoffenheffing en de rioolheffing van huurders.
Wat kun je doen
- Kun je je aanslag niet betalen, vraag dan bij je gemeente naar kwijtschelding of een betalingsregeling. Welke belastingen de gemeente kwijtscheldt, bepaalt die zelf. Hoe de heffingen werken, lees je in rioolheffing en afvalstoffenheffing.
- Bezwaar tegen je WOZ-waarde is iets anders dan kwijtschelding. Je inkomen speelt bij de WOZ-waarde geen rol. Lees waarom in kans van slagen bij WOZ-bezwaar.
- Is je WOZ-waarde te hoog, dan betaal je meer OZB dan nodig. Lees hoe je dat controleert in WOZ-bezwaar maken.